Sono Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo, dottorando in Scienze dell’antichità presso la Scuola Normale Superiore e collaboratore di Pinakes da marzo 2023. Il resoconto delle mie principali attività in Pinakes fino a fine 2023 è contenuto nel Bilan des activités dans la base Pinakes 2023 (https://manuscrits.hypotheses.org/6330).
Le mie attività dal 2024 a oggi sono proseguite secondo le due direttrici principali che avevo seguito già nel primo anno. Da un lato, ho cercato di aumentare il più possibile il numero di manoscritti contenenti un riferimento puntuale, completo dell’intervallo di pagine, al catalogo di riferimento, procedendo allo spoglio sistematico di alcune decine di cataloghi. Dall’altro, sono intervenuto sul contenuto dei manoscritti per alcune singole opere, di solito in base all’edizione di riferimento, al fine di avere un quadro il più possibile aggiornato della tradizione di queste opere, e anche da far emergere chiaramente se alcuni testimoni non sono stati mai considerati; mi sono concentrato soprattutto su opere tardoantiche, ma ho esplorato anche alcune opere classiche, bizantine e postbizantine.
Vorrei ringraziare molto Matthieu Cassin per aver risposto con grande pazienza in questi tre anni a tutte le mie richieste di chiarimenti per le modifiche più complesse da apportare, come aggiunte di manoscritti, di autori e di opere, fusioni di autori.
Segue un elenco dettagliato delle principali attività da me svolte dal 2024:
1) opere di cui ho rivisto sistematicamente la tradizione manoscritta:
- opere di Anastasios Papabasilopoulos (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/auteur/3082/) in base a Chatzēs, Αναστάσιος Παπαβασιλόπουλος (c. 1670 – c. 1750) (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/5V29LDFN/)
- Ratto di Elena di Colluto (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/auteur/742/) in base a Livrea, Colluto. Il Ratto di Elena (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/GZACTBG2/)Forme epistolari di Demetrio (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/auteur/883/) in base a Weichert, Demetrii et Libanii qui feruntur τῦποι ἐπιστολικοὶ καὶ ἐπιστολιμαῖοι χαρακτῆρες (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/IFRUAMQB/)
- Lettere di Dionisio di Antiochia (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/auteur/924/) in base a Minniti Colonna, «Le Epistole di Dionigi Antiocheno» (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/VE7J2HKG/)
- Erodiano, Sui dichrona (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/2435/) in base a Sandri, Erodiano, ‘sui Dichrona’ (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/H97GRT6T/)
- Flavio Filostrato, Lettere (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/6037/) in base a Raïos, Φιλοστράτεια: ἔρευνες στή χειρόγραφη παράδοση τῶν Φιλοστράτειων ἐπιστολῶν, 1997 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/5B976FAC/)
- Isocrate, Antidosi (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/602/) in base a Pinto, Per la storia del testo di Isocrate: la testimonianza d’autore (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/B5ZA3XRH/)
- Marcello di Side, De piscibus (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/3542/) – la tradizione manocritta ora riflette appieno lo stato dell’arte di Heitsch, Die griechischen Dichterfragmente der römischen Kaiserzeit, vol. II (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/72PCW5SJ/)
- Problemata rhetorica in status (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/557/) in base a Glöckner, «Die Handschriften der Προβλήματα ῥητορικὰ εἰς τὰς στάσεις» (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/UBZKEEH8/)
- alcune opere di Michele Psello, in base a Moore, Iter Psellianum (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/4E574RV8/):
- CET.DISC.30 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/15752/)
- CET.DISC.31A (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/21078/)
- CET.DISC.31B (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/21079/)
- Pseudo-Libanio/Pseudo-Proclo, Caratteri epistolari (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/6364/) in base a Foerster, Libanius. Opera. Vol. IX Libanii qui feruntur characteres epistolici ; prolegomena ad epistulas (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/UMJS7DR3/)
- tutte le opere di Teofilatto Simocatta (per le quali sono stati aggiunti anche i riferimenti alle traduzioni esistenti):
- De vitae termino (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/4528/) in base a Zanetto, Teofilatto Simocatta. De vitae termino (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/KVT47FI7/)
- Lettere (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/5861/) in base a Zanetto, Theophylacti Simocatae epistulae (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/3CS6KIIL/)
- Quaestiones physicae (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/11918/) in base a Massa Positano, Teofilatto Simocatta. Questioni naturali (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/J2MH9VE6/) e Trono, Le Quaestiones physicae di Teofilatto Simocata: storia della tradizione e edizione critica (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/XQ6J8RIT/)
- Storie (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/6861/) in base a de Boor-Wirth, Theophylacti Simocattae Historiae (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/MACY87JJ/)
- Teofilatto di Ocrida, Lettere (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/5803/) in base a Gautier, Théophylacte d’Achrida. Lettres (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/3BQNCNMD/)
2) aggiunta nei manoscritti di riferimenti bibliografici a cataloghi:
- de Andrés, Catálogo de los códices griegos desaparecidos de la Real Biblioteca de El Escorial (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/MANFH8CF/)
- Astruc et al., Catalogue des manuscrits grecs. Supplément grec numéros 1 à 150 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/23SBJABC/)
- Astruc – Concasty, Bibliothèque nationale. Catalogue des manuscrits grecs. Troisième partie : Le Supplément grec, Tome III, numéros 901-1371 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/IV65QT9G/)
- Béis, Verzeichnis der griechischen Handschriften des peloponnesischen Klosters Mega Spilaeon (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/9S7J4KBG/)
- Beneševič, Catalogus codicum manuscriptorum graecorum qui in monasterio Sanctae Catharinae in Monte Sina asservantur. t. III pars 1. (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/H7HB66SR/)
- Bondach, Ф. 1607. Дрезденские рукописные книги. Опись 1. 27 ед. хр. X–XVIII вв. Составитель А. Г. Бондач (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/T7XS599I/)
- Brambach, Die Karlsruher Handschtiften (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/C55Q7VQS/)
- Capocci, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices Barberiniani graeci, Tomus I. Codices 1-163 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/GSFAHMGT/)
- Devreesse, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices Vaticani graeci. Codices 604-866 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/UTQQUTX5/)
- Devreesse, Catalogue des manuscrits grecs. 2, Le fonds Coislin (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/8UF7V82J/)
- Diamantēs, Τὰ περιεχόμενα τῶν Γενικῶν Ἀρχείων τοῦ Κράτους (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/4KNY8T2D/)
- Eleuteri – Elia, Catalogo dei manoscritti greci della Biblioteca Nazionale Universitaria di Torino. Volume I: Codici B.I.1-23 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/QZGILDNC/)
- Spyridōn Lauriōtēs – Eustratiadēs, Catalogue of the Greek Manuscripts in the Library of the Laura on Mount Athos, with Notices from other Libraries (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/CHPUPDNK/)
- Franchi de’ Cavalieri, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices graeci Chisiani et Borgiani (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/EASNR48X/)
- Giannelli, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices Vaticani Graeci. Codices 1485-1683 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/VM59ZCEN/)
- Kubinyi, Libri manuscripti graeci in bibliothecis Budapestinensibus asservati (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/9I7HB49W/)
- Lamberz – Litsas, Κατάλογος χειρογράφων τῆς Βατοπεδινῆς Σκήτης Ἁγίου Δημητρίου (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/CBWJIPM3/)
- Lampros, Κατάλογος τῶν ἐν τῇ κατὰ τὴν Ἄνδρον Μονῇ τῆς Ἁγίας κωδίκων (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/RI5YQFDP/)
- Lilla, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices Vaticani graeci. Codices 2162-2254 (Codices Columnenses) (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/RSACJM5X/)
- Mancini, Codices graeci Monasterii Messanensis S. Salvatoris (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/KFUTA3V5/)
- Meyïer, Bibliotheca Universistatis Leidensis. Codices manuscripti IV : codices Perizoniani (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/A9M59JBG/)
- Meyïer – Hulshoff Pol, Bibliotheca Universitatis Leidensis. Codices manuscripti. VIII. Codices Bibliotheacae Publicae Graeci (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/9C9TB4B4/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen I, Pars prior : Classis I – Classis II, Codd. 1-120 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/ABCFZ4SQ/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen I, Pars altera : Classis II, Codd. 121-198 – Classes III, IV, V. Indices (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/VKU3BTI8/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen II codices qui in sextam, septimam atque octavam classem includuntur continens (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/A66PMMM5/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen III codices qui in classes IX, X, XI inclusos et supplementa duo continens (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/545XU4UI/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen I : Thesaurus Antiquus. Codices 1-299 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/DCPZRQEG/)
- Mioni, Bibliothecae Divi Marci Venetiarum codices graeci manuscripti. Volumen II : Thesaurus Antiquus. Codices 300-625 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/KGIEJUNV/)
- Mioni, Catalogus codicum graecorum Bibliothecae Nationalis Neapolitanae, t. I, 1(https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/33US44HQ/)
- Mogenet – Leroy – Canart, Bibliothecae Apostolicae Vaticanae… Codices Barberiniani graeci. Tomus II. Codices 164-281 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/HXZJF2CZ/)
- Molin Pradel, Katalog der griechischen Handschriften der Staats- und Universitätsbibliothek Hamburg (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/KBN8B8CD/)
- Moraux, Bibliothèque de la Société turque d’histoire, catalogue des manuscrits grecs (Fonds du Syllogos) (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/RR5P6XKA/)
- Moschonas, Πατριαρχεῖον Ἀλεξανδρείας. Κατάλογοι τῆς πατριαρχικῆς βιβλιοθήκης. Τόμος Α’. Χειρόγραφα (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/TB4FZXRB/)
- Pierleoni, Catalogus codicum graecorum Bibliothecae Nationalis Neapolitanae, t. I (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/T7H38EN9/)
- Politē – Pappa, Τάξιδι στον κόσμο των χειρογράφων. Κατάλογος εκθἐσης χειρογράφων Γενναδείου Βιβλιοθήκης (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/EGQT3476/)
- Politēs – Manousakas, Συμπληρωματικοὶ κατάλογοι χειρογράφων Ἁγίου Ὄρους (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/Q8E98X7P/)
- Richard, Inventaire des manuscrits grecs du British Museum. I. Fonds Sloane, Additional, Egerton, Cottonian et Stowe (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/EF39MVTH/)
- Touliatos-Miles, A descriptive catalogue of the musical manuscript collection of the National Library of Greece: Byzantine chant and other music repertory recovered (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/2BBIQ9XK/)
- Tzibara – Karydês, Ἡ Βιβλιοθήκη τῆς μονῆς Πλατυτέρας Κερκύρας. Χειρόγραφα, Ἔντυπα, Ἀρχεῖο (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/8RRTSV6C/)
- Viktorov, Московский публичный и Румянцевский музеи. Собрание рукописей П. И. Севастьянова (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/PZHI2VSD/)
- Welz, Katalog der Kaiserlichen universitäts- und landesbibliothek in Strassburg: Descriptio codicum graecorum (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/6L5AJ4YS/)
- Wickersheimer, Catalogue général des manuscrits des bibliothèques publiques de France, vol. 47 (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/ZTTLBNIF/)
3) aggiunta nei manoscritti di riferimenti bibliografici ad altre pubblicazioni:
- Bidez – Cumont, Imp. Caesaris Flavii Claudii Iuliani epistulae leges poematia fragmenta varia (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/XGKN9K2U/)
- Dorandi, Laertiana. Capitoli sulla tradizione manoscritta e sulla storia del testo delle Vite dei filosofi di Diogene Larzio (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/P6NXR63Z/)
- Moraux, Aristoteles Graecus (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/GWT4IGIC/)
4) aggiunta nei manoscritti di identificativi:
- 55 ID della Digital Encyclopedia of Atticism (https://atticism.eu/corpus/item/manuscript)
5) aggiunta di edizioni alle opere:
- I. Patousas, Ἐγκυκλοπαιδεία Φιλολογικὴ εἰς Τέσσαρας Τόμους διηρημένη (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/A7XVK9CG/): questa antologia fu una fonte fondamentale per i mathimataria del XVIII e XIX secolo – cf. Skarbelē-Nikolopoulou, Μαθηματάρια τῶν ἑλληνικῶν σχολείων κατά τήν τουρκοκρατία (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/bibliographie/D834SIIH/) che avevo aggiunto come riferimento ai manoscritti nel 2023
Le texte seul est utilisable sous licence Creative Commons Attribution Utilisation non commerciale 4.0 International. Les autres éléments (illustrations, fichiers annexes importés) sont “Tous droits réservés”, sauf mention contraire.
OpenEdition vous propose de citer ce billet de la manière suivante :
Camillo Carlo Pellizzari di San Girolamo (13 mars 2026). Collaboration à Pinakes : avancement 2024-début 2026. Manuscrits en Méditerranée. Consulté le 16 avril 2026 à l’adresse https://doi.org/10.58079/15ve9